Redding

Waar gebruik je reddingsmateriaal voor?

Reddingsmateriaal is bedoeld om een persoon gecontroleerd te verplaatsen, te ontlasten of uit een lastige positie te halen. Dat kan op hoogte zijn, in een touwsysteem of op een plek waar gewone toegang niet genoeg is. Het materiaal helpt om beweging beheersbaar te houden en de persoon goed te ondersteunen tijdens de redding.

Bij redding draait het nooit om één los onderdeel. Een touw zonder geschikt apparaat is geen systeem. Een gordel zonder goed aansluitpunt helpt niet genoeg. Een katrol of touwklem werkt alleen goed wanneer de rest van de opstelling klopt.

Reddingsmateriaal wordt vooral gebruikt wanneer deze punten belangrijk zijn:

• Iemand gecontroleerd laten zakken of omhoog helpen;
• Spanning overnemen uit een bestaand systeem;
• Een persoon ondersteunen tijdens evacuatie;
• Een reddingsplan uitvoerbaar maken op locatie;
• Materiaal inzetklaar houden voor getrainde gebruikers.

Toepassing in de evenementenbranche

Bij events wordt vaak gewerkt op plekken waar je niet zomaar bij komt. Techniek hangt boven het podium. Crew werkt in truss, tijdelijke constructies of andere verhoogde posities. Juist dan moet vooraf duidelijk zijn wat er gebeurt als iemand niet zelfstandig terug kan.

Een reddingsplan hoort bij professioneel werk op hoogte. Niet omdat er elke dag iets misgaat, maar omdat je op het moment zelf geen tijd wilt verliezen met bedenken waar het materiaal ligt en wie het mag gebruiken. Reddingsmateriaal moet dus passen bij de werkplek, de hoogte en de mensen die ermee werken.

Op festivals, in theaters en op beurzen is de omgeving steeds anders. De ene keer is er veel ruimte rond het werkpunt. De andere keer werk je tussen staal, doeken, kabels en tijdelijke bouwdelen. Reddingsmateriaal moet daar praktisch genoeg voor zijn en netjes te controleren blijven.

Welke reddingsmiddelen heb je nodig?

De juiste reddingsmiddelen hangen af van de manier waarop er op hoogte wordt gewerkt. Moet iemand vooral worden neergelaten? Dan ligt de nadruk op afdalen en remcontrole. Moet iemand eerst uit spanning worden gehaald? Dan worden touwklemmen, katrollen en een takelopstelling belangrijker.

Ook de persoon zelf telt mee. Iemand die een harnas draagt, vraagt om een andere aanpak dan iemand die snel in een evacuatiegordel moet worden geplaatst. Daarom begint de keuze niet bij het product, maar bij de reddingssituatie die je verwacht.

Voor redding op hoogte kom je vaak uit bij deze groepen:

• Reddingsgordels voor ondersteuning en evacuatie;
• Reddingssystemen voor vooraf samengestelde oplossingen;
• Reddingstouwen voor afdalen, takelen en begeleiden;
• Katrollen voor krachtverdeling en soepel lopende touwsystemen;
• Touwklemmen voor grip, ontlasten en takelopstellingen;
• Reddingsapparaten voor gecontroleerd afdalen en remmen.

Reddingsgordels en harnassen

Reddingsgordels en harnassen zorgen voor de verbinding tussen persoon en reddingssysteem. Afhankelijk van de uitvoering ondersteunen ze iemand tijdens evacuatie, helpen ze een redder positioneren of maken ze verticale verplaatsing beter controleerbaar. Daarom kijk je niet alleen naar comfort, maar vooral naar toepassing, aansluitpunten en geschiktheid binnen het complete systeem.

De pasvorm blijft belangrijk. Een gordel of harnas moet snel goed zitten zonder dat de aansluitpunten onduidelijk worden. Duidelijke gespen, herkenbare bevestigingspunten en een logische vorm helpen wanneer er onder druk gewerkt wordt.

Let bij reddingsgordels en harnassen vooral op:

• Toepassing binnen redding, evacuatie of positionering;
• Ondersteuning van lichaam en houding;
• Aansluitpunten voor het gebruikte systeem;
• Verstelbaarheid voor verschillende gebruikers;
• Normering en productinformatie van de fabrikant.

Reddingssystemen en complete sets

Een reddingssysteem brengt meerdere onderdelen samen in één werkwijze. Het kan bedoeld zijn om iemand te laten zakken, op te hijsen of eerst te ontlasten. Het voordeel van een complete set zit vooral in voorbereiding. De onderdelen liggen bij elkaar en zijn bedoeld om samen te werken.

Dat maakt een systeem nog niet vanzelf geschikt voor elke locatie. De touwlengte moet passen bij de werkhoogte. Het ankerpunt moet geschikt zijn. De bediening moet bekend zijn bij de mensen die het systeem gebruiken.

Een reddingssysteem is vooral praktisch wanneer:

• De reddingsmethode vooraf is bepaald;
• De set compleet en inzetklaar blijft;
• Touw, apparaat en verbindingen bij elkaar horen;
• De bediening past bij het kennisniveau van de crew;
• De set een vaste plek heeft op locatie.

Touwen, katrollen en touwklemmen

Reddingstouw vormt de basis van veel reddingssystemen. Het touw moet passen bij het apparaat, de katrollen en de manier waarop de redding wordt uitgevoerd. Diameter, lengte en touwsoort zijn dus geen details.

Katrollen helpen om touw soepel te laten lopen en kracht beter te verdelen. Touwklemmen geven grip op het touw wanneer spanning moet worden vastgehouden of overgenomen. Samen kunnen ze onderdeel zijn van een takelopstelling waarmee iemand gecontroleerd wordt ontlast.

Bij touwsystemen let je vooral op:

• Touwdiameter die past bij apparaten en klemmen;
• Voldoende lengte voor de reddingsroute;
• Katrollen die soepel lopen onder belasting;
• Touwklemmen die in de juiste richting worden belast;
• Vrije touwloop zonder scherpe randen.

Reddingsapparaten voor afdalen en remcontrole

Een reddingsapparaat regelt de beweging in het touwsysteem. Bij afdalen bepaalt het apparaat hoe goed de snelheid te controleren is. Bij sommige systemen helpt het apparaat ook bij het vasthouden of overnemen van spanning.

De bediening moet passen bij de gebruiker. Een apparaat met veel functies kan handig zijn, maar alleen wanneer de crew ermee geoefend heeft. Tijdens een redding wil je niet uitzoeken hoe een hendel reageert of hoe het touw door het apparaat hoort te lopen.

Controleer bij reddingsapparaten altijd:

• Touwdiameter binnen het toegestane bereik;
• Remwerking volgens de productinformatie;
• Toegestane belasting voor de toepassing;
• Juiste touwloop door het apparaat;
• Bediening door mensen die het apparaat kennen.

Een reddingsplan hoort bij het materiaal

Reddingsmateriaal werkt alleen goed wanneer er een plan achter zit. Dat plan hoeft niet ingewikkeld te zijn, maar het moet wel duidelijk zijn. Wie gebruikt het materiaal? Waar ligt het? Welk ankerpunt wordt gebruikt? Hoe komt de persoon uiteindelijk op een veilige plek?

Die vragen wil je niet pas beantwoorden wanneer iemand vast hangt. Daarom hoort redding bij de voorbereiding van werk op hoogte. Het materiaal moet klaar zijn, de route moet kloppen en de betrokken mensen moeten weten wat hun taak is.

Een bruikbaar reddingsplan houdt rekening met:

• Werkhoogte en bereikbaarheid van de persoon;
• Geschikte ankerpunten voor het systeem;
• Beschikbare reddingsmiddelen op locatie;
• Training van de mensen die het systeem bedienen;
• Vrije route voor afdalen of verplaatsen.

Gebruik door getrainde mensen

Reddingsmateriaal is geen uitrusting die je op gevoel gebruikt. De onderdelen moeten bekend zijn bij de mensen die ermee werken. Dat geldt voor het aantrekken van een gordel, het plaatsen van een touwklem en het bedienen van een afdaalapparaat.

Oefenen maakt duidelijk hoe het systeem reageert. Je merkt hoeveel kracht nodig is, hoe het touw loopt en waar fouten kunnen ontstaan. Dat geeft rust wanneer er snel gehandeld moet worden.

Voor professioneel gebruik is het belangrijk dat:

• Gebruikers getraind zijn met het gekozen systeem;
• De reddingsset regelmatig wordt gecontroleerd;
• Iedereen weet waar het materiaal ligt;
• De werkwijze past bij de locatie;
• Twijfelachtig materiaal niet wordt gebruikt.

Controle, opslag en inzetklaar houden

Reddingsmateriaal moet klaar zijn voor gebruik. Dat betekent dat touwen schoon en heel moeten zijn, apparaten soepel moeten werken en labels leesbaar moeten blijven. Ook metalen delen, stiksels, gespen en sluitingen verdienen controle.

Berg reddingsmateriaal niet los tussen normaal gereedschap op. Een vaste tas, kist of setindeling houdt onderdelen bij elkaar en maakt controle makkelijker. Na gebruik loop je de set opnieuw na, zodat ontbrekende of beschadigde onderdelen niet pas bij de volgende klus opvallen.

Let bij controle en opslag op:

• Beschadiging aan touw, banden en stiksels;
• Sluitingen en bewegende delen die soepel werken;
• Labels, markeringen en serienummers die leesbaar zijn;
• Complete inhoud van de reddingsset;
• Droge en schone opslag zonder scherpe delen.

Reddingsmateriaal voor eventcrew en festivalbouw

Reddingsmateriaal geeft je de middelen om voorbereid te werken wanneer iemand op hoogte niet zelfstandig wegkomt. Door te letten op reddingsmethode, touwlengte, bediening, ondersteuning en training stel je een systeem samen dat past bij je werk op locatie. Zo ligt er niet alleen materiaal klaar, maar ook een oplossing waar de crew mee kan werken. Twijfel je welke reddingsmiddelen aansluiten op jouw toepassing of reddingsplan? Neem dan contact met ons op.